Pałac Kratochvíle to spełnienie kaprysu sławnej w dziejach Czech persony. Zwiedzając Czechy, jeszcze wielokrotnie spotkasz się z nazwiskiem Vilém z Rožmberka (Wilhelm von Rosenberg), który pozostawił po sobie przepiękne zabytki, które do dziś są chlubą Czech. Wnętrza pałacu powalają swoim pięknem i bogactwem detali, a zadbany przypałacowy ogród, to przyjemne miejsce na relaks. Nie bez przyczyny zwany jest perłą czeskiego renesansu. Urok pałacu sprawia, że nawet ci, którzy nie lubią się fotografować, domagają się zdjęć pamiątkowych. Być tutaj i nie zrobić sobie pamiątkowego zdjęcia? Trudno spotkać takiego twardziela. Ludzie świetnie się bawią, robiąc zdjęcia nieznajomym, a bariera językowa znika momentalnie. I jeszcze jedno – czyż nazwa Kratochvíle nie brzmi uroczo?
Kim był Vilém z Rožmberka
Vilém z Rožmberka (1535-1592) to nie byle kto. Pochodził z zacnego i bogatego rodu. Dobrze wykształcony, a ponadto utalentowany mówca. Już jako nastolatek zaczął robić karierę na dworze Habsburgów. Kariera przebiegała tak znakomicie, że ostatecznie piastował najważniejsze stanowiska w królestwie – był burgrabią praskim i wielkim szambelanem. Reprezentował władcę w misjach dyplomatycznych.
Warto wspomnieć, że jako wybitny mówca wzbudził także sympatię i szacunek wśród polskiej szlachty. Do tego stopnie, że pojawił się pomysł, bo to jego poprzeć po bezpotomnej śmierci Zygmunta Augusta. Dał się poznać polskim panom z dobrej strony jeszcze podczas ślubu ostatniego Jagiellonów z Katarzyną Habsbużanką. Vilém pozostał jednak lojalny wobec Habsburgów.
Działalność polityczna to nie jedyna pasja Viléma. Słynął z ogromnej miłości do włoskiej sztuki doby renesansu i zgodnie z ówczesną modą realizował się jako mecenas kultury. To jemu m.in. Praga zawdzięcza powstanie biblioteki uniwersyteckiej.
Po śmierci spoczął w Czeskim Krumlovie (Český Krumlov). Jeśli jeszcze nie był_ś w tym mieście wybierz się koniecznie – powala swoim pięknem.
Życie prywatne Viléma z Rožmberka
Zawrotna kariera, olbrzymie bogactwo i sława – wydawać się mogło, że miał wszystko, czego tylko zapragnął. Zabrakło mu jedynie dziedzica. Choć był aż 4 razy żonaty, to z żadnego związku nie doczekał się potomka. Wszystkie swoje małżonki upamiętnił malowidłem z herbami na suficie w jednym z pomieszczeń pałacu Kratochvíle. Jego drugą żoną była Zofia, wnuczka Zygmunta Starego. Jego 4. żona Polyxena ze Pernštejnu przeżyła Viléma i wyszła za przedstawiciela za Lobkowicza – przedstawiciela kolejnej niezwykle zasłużonej w dziejach Czech rodziny.
Majątek Viléma odziedziczył jego młodszy brat Petr Vok (1538-1611). Niestety on także nie doczekał się męskiego potomka (córki też nie) i tak zacny ród panów z Rožmberka wygasł w 1611.
Historia pałacu Kratochvíle
Pałac Kratochvíle miał być miejscem, gdzie Vilém mógł odpocząć i zregenerować się po intensywnej pracy. Był też miejscem wysmakowanych rozrywek. W zamyśle miał być pałacykiem myśliwskim, do którego Vilém zapraszał najbliższych i najbardziej zaufanych krewnych i znajomych. Jak na „domek weekendowy” prezentuje się naprawdę okazale, a do tego przy pałacyku zbudowano kościół.
Za stworzenie tego rozkosznego pałacyku odpowiadał włoski architekt Baldassaro Maggi of Arogno (zm. 1619). Prace trwały w latach 1583-1589. Jako że pałacyk postawiono na terenie podmokłym, fundamenty wzmocniono olchowymi palami, które z czasem skamieniały, bo pod wodę tlen nie dociera. Metoda dobrze znana z Wenecji.
Malowidła ścienne wykonał Georg Widman, a stiuki Antoni Melano. Ten duet odpowiadał także za wystrój przypałacowego kościoła.
W 1601 młodszy brat Viléma, Petr Vok z Rožmberka, sprzedał Kratochvíle (wraz z českokrumlovském panství), cesarzowi Rudolfowi II. Co ciekawe i może też smutne, cesarz nigdy tu nie przyjechał. Ostatecznie 20 lat później właścicielem majątku (w tym również pałacu Kratochvíle) został cesarski doradca Jan Oldřich z Eggenbergu (Hans Ulrich von Eggenberg, 1568-1634), który otrzymał go w prezencie od władcy.
Zwiedzanie pałacu Kratochvíle
Zwiedzanie wnętrz wyłącznie z przewodnikiem i w wyznaczonych godzinach. Podstawowa trasa obejmuje sam pałac, a poszerzona także kościół (warto). Najpierw wszyscy zwiedzają pałacyk. Ci, którzy wykupili poszerzoną opcję, przechodzą pod kościół i tam kontynuują odkrywanie piękna tej perły renesansu.
Oprowadzenie w języku czeskim, ale dla gości przygotowano materiały w kilku wersjach językowych. Można z nimi zapoznać się przed zwiedzaniem, a później zaglądać do nich w poszczególnych pomieszczeniach pałacyku.
Wnętrza obłędne, cudowne, wspaniałe. Estetyczna uczta na najwyższym poziomie i… niech to szlag trafi, w pałacu nie wolno robić zdjęć. Wyć nam się chciało z rozpaczy, ale cóż poradzić. Te malowidła ścienne, sztukaterie, piece…
Auto zostawiamy na sporym parkingu, przechodzimy przez bramę z zegarem i trafiamy do innego świata.
Co jakiś czas słychać odgłosy pałacowych pawi, które leniwie przechadzają się po alejkach i trawnikach. Do pałacu wchodzi się po kamiennym moście postawionym nad fosą. By było jeszcze romantyczniej – po wodzie również leniwie pływają łabędzie. Sielsko-anielsko. Aktualne godziny zwiedzania i ceny biletów najlepiej sprawdzić na oficjalnej stronie pałacu.
Kratochvíle – położenie
Do pałacyku Kratochvíle zajechaliśmy w drodze powrotnej z długiego weekendu spędzonego w Parku Narodowym Szumawa, a przy okazji zwiedzaliśmy średniowieczne zamki. Naszła nas ochota na porządny renesans dla równowagi. Wizytę w pałacu Kratochvíle można połączyć ze zwiedzaniem pobliskich Czeskich Budziejowic (odległość ok. 30 kilometrów).
Podsumowanie
Kratochvíle to urocze miejsce, do którego chętnie kiedyś wrócilibyśmy, bo wnętrza powalają swoim pięknem. Miejsce ma też stałych bywalców, którzy przyjeżdżają tutaj, odpocząć przy kawie i cieszyć się panującym tu spokojem. I tak przy okazji – po czesku średniowieczne zamczysko nazywa się hrad, trzeba kojarzyć z naszym słowem gród i murami obronnymi. Czeskie słowo zámek odpowiada to odpowiednik polskiego pałacu. Hradów i zamków w Republice Czeskiej pod dostatkiem.
